İkinci akşam saat 9’da Ankara’nın Çankaya ilçesinde bir uyarı çağrısı yapıldı; çocukların özgürce sosyal alanlara girmesinin önünde yeni kanunla birlikte getirilen tedbirlerin üzerinden geçildi. Yasal değişiklik, çocukların 12-15 yaş aralığında suç işlemelerinin, yargılamaya tabi tutulacakları durumlarıyla ilgili yeni bir çerçeve oluşturdu. Çocukların “suça sürüklenen çocuk” yerine “adli süreçteki çocuk” olarak tanımlanması, hukukta bir dönüşüm olarak değerlendirildi. Burada, davranışlarını yönlendirme yeteneği gelişmemiş olanların ceza sorumluluğu kaldırılacak, fakat güvenlik tedbirleri uygulanacak. Bu, çocukların adalet sistemine dahil edilme şeklinin köklü bir şekilde değişeceği anlamına geliyor.
Ayrıca, 12-15 yaş grubundaki çocukların ağırlaştırılmış müebbet gerektiren suçlarda 13 ila 18 yıl, müebbet gerektiren suçlarda ise 10 ila 12 yıl arasında hapis cezası öngörülüyor. 15-18 yaşları için ise 19 ila 27 yıl arası, müebbet gerektiren suçlarda 15 ila 18 yıl arası hapis cezası olacak. Diğer cezalar yarı oranında düşürülecek, hapis cezası en fazla 9 yıl geçmeyecek. Bu yeni hapis cezaları, çocukların suç işlediğinde ne kadar ciddi sonuçlarla karşılaşacaklarını ortaya koyuyor. Ayrıca, çocukların ateşli silahlara erişimini engelleyen yeni bir suç hükmü getirildi; silaha erişimini sağlayan kişi 1–3 yıl hapis ile karşı karşıya kalacak. Diğer bir yenilik ise kabahatler kanununa eklenen “amaç dışı bıçak taşıma” düzenlemesiyle çocukların bıçak ve kesici aletlere erişimini yasakladı, 5 bin lira idari para cezası ve 10 bin lira gibi cezalar söz konusu.
Çocuk koruma kanununa eklenen yeni yönlendirme tedbirleri, sosyal ve toplumsal hizmetler, dijital risklerden korunma, kitap ve kütüphane, çevre temizliği ve bağımlılıklardan korunma gibi alanları kapsıyor. Çocukların spor tesisleri, gençlik merkezleri ve kütüphanelerde 20 saatten 300 saate kadar görev alması mümkün. Dijital risklerin azaltılması için platform ve uygulamalara erişim sınırlandırılabiliyor; bağımlılık riski bulunan çocuklar için tedavi ve rehabilitasyon programlarına katılım sağlanacak. Bu kapsamda, çocuk hükümlülerin infaz sürecinde de değişiklikler yapıldı; hapis cezalarının çocuk kapalı ceza infaz kurumlarında başlanması, iyi halli olduklarında eğitim vakilerine yönlendirilmesi planlandı.
Üst düzey yetkililer, kanunun çocukların haklarını korumak için “gerekli bir adım” olduğunu vurguladı. Çocuk hakları savunucusu Emine Yıldız, “Bu düzenleme, çocukların suç işlemeye yönelmiş davranışlarını dönüştürmeye yardımcı olacak, aynı zamanda onları koruyacak” diyerek kanuna destek verdi. Eleştirmenler ise, hapis cezasının uzun süreli kısıtlamalarla birlikte çocukların rehabilitasyon süreçlerini zorlaştırabileceğini belirtti. Şeffaflık ve hesap verebilirlik açısından 1 Aralık 2026’da yürürlüğe girecek yeni düzenlemenin uygulanmasıyla ilgili soru işaretleri bulunmakta. Soru işareti, çocukların haklarını koruyan yeni kanunun, toplumun genel güvenliğini sağlama hedefiyle dengeleyip dengelemediği konusunda.
Bakalım bu yeni yasal çerçeve, çocukların adli süreçlerde nasıl bir dönüşüm yaratacak? Gelişmeleri yakından takip edeceğiz…
Kaynak: Orijinal Haber